Berichten

, , ,

Gezond gewicht door calcium

 

Buikvet verminderenUit recent onderzoek is gebleken dat de buikomtrek van Nederlanders steeds groter wordt. Deze trend heeft tot gevolg dat het risico op diabetes en hart- en vaatziektes flink stijgt. Om af te slanken is voldoende beweging en een verantwoord voedingspatroon onmisbaar.

‘Elk pondje gaat door het mondje’ is een veel gehoorde uitdrukking. Toch is dit niet geheel waar. Voldoende inname van magere varianten van calciumrijke producten dragen namelijk bij aan een gezond gewicht.

Van zuivel en zuivelproducten wordt vaak gedacht dat ze dikmakend zijn. Maar verschillende studies bewijzen gedeeltelijk het tegendeel. In de studies volgden deelnemers een dieet met een vast aantal calorieën. De helft van deze deelnemers at dagelijks porties magere zuivel. De groep deelnemers die de magere zuivel aten verloren meer vet dan de controlegroep. Vooral het vet rondom het buikgebied nam af.

Deze gewichtsafname zou worden verklaard doordat calcium zich bindt aan het vet rondom onze organen. Door deze verbinding verandert de structuur van het vet naar een stof die niet door ons lichaam kan worden opgenomen. Hierdoor wordt de stof, en dus ook het vet, afgevoerd. Op jaarbasis zou een calciumrijk dieet kunnen leiden tot enkele kilo’s kwijtgeraakt lichaamsvet en hiermee een gezond gewicht ondersteunen. De resultaten van de onderzoeken zijn veelvuldig onderzocht. Uit vervolg studies bleek dat calcium voornamelijk een afslankende werking heeft wanneer mensen normaliter nauwelijks calcium binnenkrijgen. Mensen die voldoende calcium in hun dieet hebben zullen er daarom minder profijt van hebben.

Bronnen van calcium zijn:

  • Zuivelproducten zoals melk, kwark en yoghurt
  • Zalm
  • Bonen
  • Sojamelk
  • Groene groenten

Tip: De meeste groene groenten bevatten veel calcium. Echter sommige van deze groenten bevatten ook oxaalzuur. Dit zuur voorkomt dat de calcium door ons lichaam opgenomen kan worden. De groente zijn daarom minder geschikt voor een calcium dieet. Voorbeelden van deze groenten zijn: spinazie en rabarber. Groene groenten zoals broccoli en kool bevatten deze zuren niet maar zijn wel rijk aan calcium.

Bron: Obesity Reviews

, , , ,

Eten zoals vroeger verbetert gezondheid

darmen-sport-voedingGezond ouder worden kan door terug te keren naar de voedingsgewoonten uit de steentijd, vertaald naar de cultuur van de 21e eeuw. Dat concludeert promovendus Remko Kuipers. Hij onderzocht waar onze voorouders leefden en maakte een reconstructie van hun voeding.

De voeding van onze voorouders bevatte meer eiwitten, minder koolhydraten, minder linolzuur en meer omega-3-vetzuren, stelt Kuipers.

Minder linolzuur
De oervoeding bevat volgens Kuipers veel minder linolzuur (omega-6-vetzuur) dan westerse voeding. Dit is relevant vanwege de heersende veronderstelling dat een hoge inname van linolzuur een beschermende werking heeft op het ontstaan van hart- en vaatziekten.

In lijn met de inzichten van Kuipers laat een recente Amerikaanse studie zien dat de aanbevolen vervanging van verzadigde vetzuren door linolzuur in de westerse wereld eerder een toename dan een afname van hart- en vaatziekten heeft veroorzaakt.

Verzadigd vet
Kuipers bekritiseert daarnaast de huidige praktijk om verzadigd vet in de voeding te vervangen door koolhydraten. Op basis van een literatuurstudie stelt hij dat niet de inname van verzadigd vet, maar juist de inname van koolhydraten met een hoge glycemische index zoals suikers in frisdranken en snoep, de kans op hart- en vaatziekten verhoogt.

Deze inzichten stemmen overeen met de resultaten van de reconstructie van de oervoeding. Hierin was verzadigd vet in gelijke hoeveelheden aanwezig als in de huidige westerse voeding, terwijl de oervoeding daarnaast meer eiwitten, en juist minder koolhydraten bevatte.

Vetzuren en ziektes
De vetzuursamenstelling van de hedendaagse voeding wordt in verband gebracht met typische westerse ziektes, haalt Kuipers verder aan. Zo bestaat er consensus dat te weinig inname van omega-3-vetzuren bij volwassenen verband houdt met het ontstaan van hart- en vaatziekten en depressie. Bij pasgeboren kinderen zou het krijgen van te weinig omega-3-vetzuren leiden tot een minder optimale ontwikkeling van de hersenen.

Proefschrift
Remko Kuipers promoveert 26 maart op zijn proefschrift ‘Fatty acids in human evolution: contributions to evolutionary medicine‘.

Bron: Rijksuniversiteit Groningen

, , , ,

Darmen spelbreker bij sporten

Maar liefst 51% van de Nederlanders heeft regelmatig last van darmklachten. Dit blijkt uit een onderzoek in opdracht van VSM. Vrouwen gaven met 62% aan vaker last te hebben dan mannen (42%). Mediaxplain Research onderzocht in opdracht van VSM bij 2534 Nederlanders naar mogelijke darmproblemen en de gevolgen daarvan. Borrelende buiken, buikpijn, een opgeblazen gevoel, problemen met ontlasting en verstopping zijn de meest voorkomende darmklachten. Uit het onderzoek bleek dat sporten in de top 3 staat van activiteiten die absoluut worden vermeden bij deze klachten. Ook sociale activiteiten worden het liefst afgezegd.

Darmklachten worden vaak veroorzaakt door een ongezonde levensstijl. De grootste boosdoeners zijn: eenzijdige en vezelarme voeding, onvoldoende drinken, weinig lichaamsbeweging en antibiotica kuren. Deze veroorzaken een overschot aan ongunstige bacteriën in onze darmen waardoor perikelen kunnen ontstaan.

Tips voor voeding bij darmklachten

Darmklachten zijn eenvoudig te verminderen door uw voedingspatroon aan te passen.

  • Sla geen maaltijd over, ook niet het ontbijt. Verstoring van de regelmaat kan darmklachten verergeren.
  • Beweeg minimaal een half uur per dag. Regelmatige beweging kan obstipatie (verstopping) voorkomen.
  • Eet voldoende voedingsvezels. Voedingsvezels komen voor in de vliesjes van plantaardige producten zoals graan, fruit of peulvruchten. Ze bestaan in twee varianten: oplosbare voedingsvezels en onoplosbare voedingsvezels. Oplosbare voedingsvezels binden het vocht in de ontlasting. Dit vergemakkelijkt de stoelgang. Onoplosbare voedingsvezels verlagen de druk in de darmen waardoor darmkrampen minder erg worden. De beste bronnen van voedingsvezels zijn volkoren brood, zilvervliesrijst, peulvruchten, ongeschild fruit en noten.
  • Mijd bij voorkeur de volgende voeding wanneer u last heeft van uw darmen: koolzuurhoudende dranken, onrijp fruit, prei en uien en voorgeproduceerd voedsel met weinig vezels zoals fast food.

 

 

, , , , ,

Supplementen voor sporters zijn onzin!

Supplementen slikken om uw sportprestaties te verbeteren? Volgens het Voedingscentrum is dit niet nodig.

Sporten en actief bewegen neemt sinds mensenheugenis een belangrijke plek in ons leven in. Het zorgt er immers voor dat wij er strakker en gespierder uitzien, afvallen of voor een gezond en fit gevoel. Om sneller resultaat te bereiken zijn er allerlei supplementen op de markt. Populaire supplementen zijn eiwitten, NO-Boosters, antioxidanten of creatine. Ze beloven snellere spieropbouw, een beter uithoudingsvermogen, spierherstel en nog veel meer.

Het Voedingscentrum prikt door deze fabels heen. Uit onderzoek is namelijk gebleken dat  supplementen geen enkel effect hebben op het vergroten van spieren of het verbeteren van uithoudingsvermogen, met uitzondering van de stof creatine. In hun boek ‘Alles over sport en voeding’ zetten ze de fabels op een rijtje en laten zien dat eten volgens de Schijf van Vijf het beste werkt.

Zo is het niet nodig extra eiwitten te slikken omdat deze al voldoende voorkomen in een gebalanceerd dieet. NO-Boosters beloven meer zuurstof te transporteren naar de spieren voor betere prestaties. Maar het is nooit wetenschappelijk bewezen dat deze supplementen dit daadwerkelijk doen. Antioxidanten hebben over het algemeen een positief effect op ons lichaam doordat ze agressieve verbindingen (vrije radicalen) neutraliseren. Maar tijdens dit proces kunnen antioxidanten elektronen overnemen waardoor ze zelf een vrije radicaal veranderen. Het slikken van hoge concentraties antioxidanten kunnen hierdoor er voor zorgen dat het herstelproces van spieren vertragen.

Waarom werkt creatine wel?

Creatine is een lichaams eigen stof die onmisbaar is voor een gezonde stofwisseling. Het wordt in het lichaam opgeslagen. Bij inspanning ontstaat een chemisch proces waarbij het energierijke creatinefosfaat ontstaat. Dit levert het lichaam energie. Hoe meer creatine er in de spier aanwezig is, hoe meer energie ze krijgen. Daarom is creatine geschikt als supplement voor krachtsporten. Ze hebben echter geen effect op het verbeteren van het uithoudingsvermogen.

Een gebalanceerd dieet heeft vooralsnog de meest effectieve werking op het verhogen van sportprestaties.

Algemene tips voor voeding rondom sporten

  • Drink voldoende water en mijd calorierijke energiedrankjes wanneer u minder dan een half uur loopt.
  • Sport niet op een nuchtere maag maar eet bij voorkeur een licht verteerbare snack zoals een banaan of een schaaltje yoghurt.
  • Eet een gevarieerde maaltijd na afloop van het sporten. Een gevarieerde maaltijd bevat koolhydraten, eiwitten, vetten en vitaminen.

Bron: Voedingscentrum, Voeding.nl

,

Fruit en gevarieerde groente verlaagt risico op longkanker

Het eten van veel fruit en verschillende groenten verlaagt mogelijk de kans op longkanker. Dat staat in het proefschift ‘Quantity & Variety, Fruit and vegetable consumption and bladder and lung cancer risk’ van Frederike Büchner.

In dit proefschrift, dat tot stand is gekomen door een samenwerking tussen het RIVM en Radboud Universitair Medisch Centrum, wordt de relatie tussen groente- en fruitconsumptie – zowel de hoeveelheid als de variatie in consumptie – en het risico op long- en blaaskanker onderzocht. Dit is gedaan binnen de ‘European Prospective Investigation into Cancer and nutrition’ (EPIC) studie. Tussen 1991-2000 deden meer dan een half miljoen mensen, verspreid over tien Europese landen, mee aan deze studie.

Twee fruitjes per dagIn de
studie kregen 1.830 mensen de diagnose longkanker te horen. De hoeveelheid groente die deze mensen hadden gegeten, bleek niet van invloed op het longkankerrisico. Maar een gevarieerde consumptie van groente leek het risico op longkanker wel gunstig te beïnvloeden . Wat de fruitconsumptie betreft, maakt dit onderzoek duidelijk dat meer fruit (minimaal twee stuks fruit per dag) het risico op longkanker verlaagt. De variëteit heeft geen invloed op het ontstaan ervan.

Voor zowel de hoeveelheid, als voor de variatie in groente- en fruitconsumptie geldt dat de gevonden effecten vooral voor rokers zijn gevonden. De groente- en fruitconsumptie heeft het meeste invloed op het ontstaan op plaveiselcellongkanker, een subtype van longkanker dat sterk gerelateerd is aan roken. In het onderzoek werd geen relatie gevonden tussen de consumptie van groente en fruit en het risico op blaaskanker.

Stoppen met roken is nog altijd de belangrijkste maatregel om de kans op long- en blaaskanker te verlagen.

Bron: RIVM

 

, , ,

Laat en veel te dik naar de diëtist

Diëtisten zien steeds meer mensen met ernstig overgewicht, met daarbij vaak al meerdere gezondheidsproblemen. Deze mensen hadden veel eerder voor advies kunnen komen om bijvoorbeeld gewrichtsklachten, hart- en vaatziekten en diabetes voor te zijn.

De Nederlander is nog niet uitgegroeid. Steeds meer mensen zijn te dik, inmiddels 47%. 11% kampt zelfs met ernstig overgewicht. Dit is terug te zien bij de cliëntèle van de vrijgevestigde diëtisten. De diëtisten zien steeds meer mensen met ernstig overgewicht, zo blijkt uit de cijfers van de Landelijke informatievoorziening Paramedische Zorg (LiPZ) diëtetiek. NIVEL-onderzoeker Ilse Swinkels: “Hoewel diëtisten veel breder onderlegd zijn en veel meer in huis hebben aan kennis en adviezen, besteden ze hun tijd vooral aan de strijd tegen ernstig overgewicht.”

Meerdere jaren op rij
De trendcijfers diëtetiek, cijfers van meerdere jaren op rij, laten zien dat het aantal mensen dat de diëtist bezoekt vanwege overgewicht in twee jaar tijd is gestegen van 68 naar 73%. Ongeveer een kwart van de mensen komt vanwege diabetes, 17% vanwege een te hoog cholesterol en 15% vanwege een hoge bloeddruk. De helft van de cliënten heeft meerdere aandoeningen. De combinatie overgewicht en diabetes steeg van 18 naar 21%.

Extreem zwaar
Opvallend is dat het vooral mensen met ernstig overgewicht zijn die naar de diëtist gaan, mensen met een gemiddelde Body Mass Index (BMI) – het gewicht gedeeld door lengte maal lengte – van boven de 32. Dat is bijvoorbeeld een man van 1,76 meter en honderd kilo. Die is al zo’n 25 kilo te zwaar.

Samenhang
Swinkels: “Ernstig overgewicht hangt samen met tal van chronische aandoeningen. Niet alleen met gewrichtsklachten, hart- en vaatziekten en diabetes, maar ook met bepaalde vormen van kanker. Als mensen in een eerder stadium behandeld worden, als er dus nog geen sprake is van ernstig overgewicht, verhoogt dat de kans van slagen van de behandeling. Bovendien wordt de kans op dergelijke chronische aandoeningen kleiner. Een gewichtsverlies van 5 tot 10% levert al een duidelijke gezondheidswinst op. Uit LiPZ-onderzoek blijkt dat mensen gedurende hun behandeling niet alleen afvallen, maar ook meer gaan bewegen. Dat zijn belangrijke resultaten in de strijd tegen overgewicht.”

Basisverzekering
Per 1 januari verdwijnt diëtetiek uit de basisverzekering. “Dan zullen veel van deze mensen, hoe hard ze het ook nodig hebben, de keuze maken niet meer naar de diëtist te gaan”, vreest Swinkels. “Of ze gaan nóg later, met een nog hoger BMI. Een goede behandeling is bovendien van lange duur, met begeleiding om het lagere gewicht te behouden. Als diëtetiek niet meer wordt vergoed vanuit de basisverzekering, zal het ook moeilijker worden patiënten langdurig te begeleiden.”

Bron: Nivel

, ,

Man wil meer betalen voor gezonde lunch

Gezond lunchen in het bedrijfsrestaurant mag wat kosten, vinden de mannen. Dat is de uitkomst van onderzoek van Veneca, de vereniging van Nederlandse cateraars, in samenwerking met Blauw Research. Ze onderzochten de lunchgewoontes van bijna 400 medewerkers die regelmatig eten in het bedrijfsrestaurant.

In het onderzoek stond de prijs-kwaliteitverhouding van de gezonde lunch in het bedrijfsrestaurant centraal. Meer dan de helft (54 procent) van de werknemers is hierover tevreden. Verder blijkt dat vrouwen meer gezonde producten als fruit (30 procent) en salade (31 procent) nemen dan mannen (18 procent en 14 procent). Mannen zijn daarentegen wel bereid om meer te betalen voor een gezonde lunch. Voor 23 procent van de mannelijke bezoekers van bedrijfsrestaurants is een gezonde lunchprijs van 4 tot 6 euro acceptabel. Voor vrouwen is dit 10 procent.

Vrouwen kiezen voor bruin brood, mannen voor vis
Tussen mannen en vrouwen bestaan nog een aantal opvallende verschillen. Voor mannen zijn bijvoorbeeld gebakken vis (15 procent versus 6 procent) en een warme maaltijd (8 procent versus 2 procent) ingrediënten van een gezonde lunch. Vrouwen noemen vaker dan mannen bruin brood (98 procent versus 86 procent), salade (71 procent versus 57 procent) en hartig beleg (72 procent versus 45 procent).

Meer lunchweetjes:
– 77 procent van de werknemers luncht regelmatig tot dagelijks in het bedrijfsrestaurant.

– De meerderheid van de werknemers (55 procent) vindt het aanbieden van gezonde lunches de verantwoordelijkheid van de werkgever.

– 45 procent van de vrouwelijke werknemers maakt een lunchwandeling tegenover 23 procent van de mannen.

– 9 op de 10 werknemers is tevreden over de mogelijkheden om een
gezonde lunch te bestellen.

Bron: VK

,

Vitaminesupplementen verkorten leven

Enkel bij vitaminetekort is supplement zinvol
BRUSSEL – Overdaad schaadt. Wie gezond eet, verkort zijn leven door daar nog eens vitaminepillen bovenop te slikken.

Het advies ‘baat het niet, dan schaadt het niet’ gaat niet op voor vitaminesupplementen. Uit een twintig jaar durend onderzoek bij bijna veertigduizend vrouwen van vijftig plus leiden ze af dat vrouwen die vitaminen slikken, korter leven dan zij die dat niet doen. Vooral multivitamines, foliumzuur, vitamine B6, magnesium, zink, koper en ijzer lijken het leven te bekorten, waarschuwen Finse en Amerikaanse onderzoekers deze week in de Archives of Internal Medicine.

De vrouwen deden mee aan de Iowa Womens Health Study, een langlopend gezondheidsonderzoek waarin allerlei aspecten van de gezondheid geanalyseerd worden. Bij aanvang van de studie in 1986 waren de vrouwen gemiddeld zo’n zestig jaar oud, en twintig jaar later waren er 15.500 van hen overleden.
De oversterfte bij de vitaminesliksters was niet groot, maar toch beduidend, aldus de onderzoekers. Tijdens de loop van de studie overleed 41 procent van hen, tegen 40 procent van de niet-multivitaminesliksters.

Maar het verschil werd groter als zaken zoals hoge bloeddruk, suikerziekte en overgewicht in rekening werden gebracht. En voor vrouwen die ijzersupplementen slikten, was de kans op voortijdig overlijden het grootst, en bovendien dosisafhankelijk: hoe meer ijzer, hoe meer voortijdige sterfte.

Hoewel de studie enkel voor vrouwen gold, verwacht onderzoeksleider Jaakko Mursu (universiteit van Oost-Finland in Kuopio, University of Minnesota) dat vitaminesupplementen ook mannen weinig extra’s te bieden zullen hebben, althans in westerse landen waar er geen voedseltekorten zijn en vitaminetekorten alleen bij zieke, ondervoede mensen voorkomen. ‘Tenzij je zulke vitaminetekorten hebt, is er geen enkele reden om vitaminepreparaten te slikken’, zei hij aan Reuters. Een mogelijke uitzondering is vitamine D, dat het leven van vrouwen wellicht iets verlengt.

Mursu geeft toe dat er een zwakke kant zit aan zijn studie: om aan gegevens over vitaminegebruik te komen, moesten vrouwen op drie momenten in de studie (1986, 1997 en 2004) zelf aangeven of ze al dan niet vitaminesupplementen hadden gebruikt in het afgelopen jaar. Zo’n bevraging via vragenlijsten kan een vertekening geven als het geheugen deelnemers parten speelt. ‘Maar met de beschikbare kennis zou ik gezonde mensen niet aanraden om op geregelde basis vitamines te gaan slikken.’

Bron: De Standaard

 

, ,

Nederlanders eten te weinig gezonde voeding

Veel Nederlanders eten nog steeds te weinig fruit, groente, vis en vezel en voldoen daardoor niet aan de richtlijnen goede voeding. Wel is het type vet in de voeding verbeterd, doordat vooral de hoeveelheid transvetzuren in voedingsmiddelen is afgenomen. Het aandeel verzadigde vetzuren in de voeding is echter nog ongunstig en overgewicht komt frequent voor. Dit blijkt uit recente voedselconsumptiegegevens van het RIVM in opdracht van het ministerie van VWS. Hiervoor is tussen 2007 en 2010 in kaart gebracht wat kinderen en volwassenen consumeren.

Een gezond voedingspatroon is van belang om overgewicht en chronische ziekten tegen te gaan. Veel voorkomende aan voeding gerelateerde ziekten zijn hart- en vaatziekten, verschillende vormen van kanker, overgewicht en ouderdomsdiabetes. Met de verkregen kennis van het huidige consumptiepatroon kan een gezondere voeding worden gestimuleerd. Dit kan via veranderingen in het voedselaanbod en het voedingsgedrag.

Uit het onderzoek dat 5 oktober aan VWS is aangeboden blijkt bijvoorbeeld dat van de kinderen (vanaf 7 jaar) slechts 1 tot 2 procent voldoende groente eet; bij volwassen is dat maximaal 14 procent. Ook de fruitconsumptie ligt ver onder de aanbevolen hoeveelheid: afhankelijk van de leeftijdsgroep 3 tot 26 procent. De aanbeveling om twee keer per week vis te eten wordt ook door verreweg de meeste Nederlanders niet gehaald. Verder voldoet 95 tot 99% van de bevolking (afhankelijk van leeftijdsgroep) aan de aanbeveling voor transvetzuren. Voor verzadigde vetzuren is dit slechts 8 tot 14%. Het onderzoek laat ook zien dat volwassenen meer dan kinderen/jongeren groenten, fruit en vis consumeren. Jongeren kiezen vaker voor melkprodukten, suiker, snoep, koek en gebak dan volwassenen.

Uit de peiling onder ruim 3.800 mensen blijkt ook dat een deel van de bevolking minder vitamine A, B1, C en E, magnesium, kalium en zink binnen krijgt dan wordt aanbevolen. Onderzoek is nodig naar de effecten hiervan op de gezondheid. Verder wordt het advies aan specifieke leeftijdsgroepen voor hogere innames van foliumzuur (voor vrouwen die zwanger willen worden), vitamine D (voor senioren), ijzer (voor vrouwen in de vruchtbare leeftijd) en calcium (voor adolescenten) lang niet altijd opgevolgd. Dit onderschrijft de adviezen van de Gezondheidsraad aan genoemde groepen om foliumzuur- en vitamine D-supplementen te slikken. Voor de lage inname van ijzer en calcium zijn de gezondheidsconsequenties onduidelijk. Hiernaar is meer onderzoek nodig.

Deze voedselconsumptiepeiling bevat meer gedetailleerde gegevens dan de vorige bevolkingsbrede peiling in 1997/1998. Doordat destijds een andere methodiek werd gebruikt dan bij de voedselconsumptiepeiling 2007-2010 is het niet goed mogelijk beide studies met elkaar te vergelijken. De actuele gegevens kunnen worden gebruikt als ondersteuning van beleid op het gebied van gezonde voeding en veilig voedsel, om het voedingsmiddelenaanbod te verbeteren, bij voedingsvoorlichting en binnen het voedingsonderzoek.

Bron: RIVM

Pagina's

Calorieën in voeding

De Caloriechecker
In de Caloriechecker kunt u eenvoudig zien hoeveel calorieën in een bepaald product zitten. Ook kunt u uitrekenen hoeveel calorieën u per dag gegeten en gedronken hebt. De meeste volwassen mannen tussen de 30 en 50 jaar in Nederland hebben genoeg aan 2500 kilocalorieën per dag en de meeste vrouwen aan 2000.

De Caloriechecker is ontwikkeld door het Voedingscentrum